Thứ Bảy, 29/2/2020
Hotline: 08045542 - 08045075
Vấn đề kiểm soát hoạt động nhận chìm ở biển của Việt Nam từ Dự án nhận chìm bùn, cát ở biển Bình Thuận
 Khu vực nhận chìm phải được khảo sát kỹ lưỡng. (Ảnh: PV)

Các quốc gia trên thế giới đã và đang tích cực hoàn thiện hệ thống luật pháp, thể chế cũng như gia nhập, phê chuẩn các điều ước quốc tế về kiểm soát hoạt động nhận chìm ở biển như Công ước về ngăn ngừa ô nhiễm biển do nhận chìm chất thải và các chất khác năm 1972 (Công ước Luân Đôn 1972), Nghị định thư 1996 của Công ước về ngăn ngừa ô nhiễm biển do nhận chìm chất thải và các chất khác (Nghị định thư Luân Đôn 1996). Theo quy định của Công ước Luân Đôn 1972 và Nghị định thư 1996, vật liệu nạo vét, các chất hữu cơ có nguồn gốc tự nhiên, bùn thải, chất thải từ thủy sản và các hoạt động chế biến thủy sản, tàu thuyền, giàn nổi... là những vật chất được phép nhận chìm ở biển. Tuy nhiên, theo số liệu của Tổ chức Hàng hải quốc tế năm 2016, vật liệu nạo vét chiếm khoảng 80-90% các vật, chất được phép nhận chìm, với khoảng 250-500 triệu tấn được cấp phép nhận chìm ở biển hàng năm. Việc nhận chìm chất nạo vét ở biển là rất tự nhiên vì nó có nguồn gốc từ biển nếu như không phát hiện ra chất độc hại trong chất nạo vét. Cần chú ý rằng chất nạo vét rất có thể chứa chất độc, như bùn đáy vịnh Minamata ở Nhật Bản trước kia bị ô nhiễm thủy ngân nặng nề.

Về việc cấp phép Dự án này, trong báo cáo khu vực nhận chìm đã được khảo sát kỹ, kết quả là hệ sinh thái ở đây khá nghèo nàn, tất nhiên, khi đổ cát xuống đáy biển, có thể có một số sinh vật sẽ bị chết, một số sinh vật khác có thể xuyên lớp cát để lên mặt và sống tiếp. Do đa dạng sinh học khu vực nhận chìm khá nghèo nàn nên tác hại tới môi trường sinh thái của khu vực khi nhận chìm không lớn. Ngoài ra, khi khảo sát cho thấy, vật chất nạo vét chủ yếu là cát, ở cột khoan điển hình cho khu vực có độ dày khoảng 15m chỉ có một lớp dày 1,5m có lẫn bùn sét với hàm lượng không quá 5%; các lớp khác chủ yếu là cát, gần như không có bùn sét và không có chất độc hại. Như vậy nếu đem đổ ngoài khu vực nhận chìm, tác động môi trường lớn nhất là nước đục và quá trình giám sát phải đảm bảo như hàm lượng bùn trong nước tại ranh giới khu bảo tồn biển Hòn Cau và khu bãi cạn Brenda cũng như gần các khu nuôi trồng thủy sản không vượt giới hạn cho phép theo pháp luật bảo vệ môi trường.

Theo báo cáo của hoạt động nhận chìm, các nhà khoa học và chủ đầu tư dự án đã thực hiện tính toán mức độ lan truyền của bùn cát khi nhận chìm ở khu vực này và thấy rằng, nó phụ thuộc khá nhiều vào khí tượng thủy văn và sóng.

Trong Giấy phép nhận chìm đã bố trí các trạm quan trắc ở gần khu nuôi trồng thủy sản, bãi cạn Brenda và khu bảo tồn biển Hòn Cau, nếu nhà đầu tư thực hiện đúng như giấy phép đã ghi thì sẽ không ảnh hưởng đáng kể tới môi trường sinh thái khu bảo tồn biển Hòn Cau.

Việc nhận chìm chất nạo vét từ biển tại những khu vực không có tầm quan trọng đáng kể về môi trường, sinh thái là giải pháp khả thi, kinh tế với thiệt hại môi trường ít nhất. Nếu quản lý tốt việc nhận chìm, đảm bảo nhận chìm đúng điều kiện cấp phép thì nước đục chỉ sẽ không ảnh hưởng đáng kể tới các khu vực có tầm quan trọng về môi trường, sinh thái. Đặc điểm của bùn là: hạt bùn có kích thước nhỏ hơn 60 micromet, có cấu trúc dạng bản mỏng, có tích điện trái dấu ở giữa và cạnh hạt bùn. Bởi vậy, thông thường cạnh hạt bùn sẽ hút khu vực giữa hạt bùn nên tạo thành khối lơ lửng trong nước, gọi là khối bông kết. Trong môi trường nước biển có rất nhiều ion, do vậy khối bông kết sẽ rất vững chắc và giúp bùn nhanh chóng lắng đọng xuống đáy biển.

Liên quan đến vấn đề kiểm soat hoạt động nhận chìm ở biển, Luật Tài nguyên môi trường biển và hải đảo năm 2015 cũng quy định cụ thể:

Điều 62. Kiểm soát hoạt động nhận chìm ở biển

1. Tổ chức, cá nhân được phép nhận chìm ở biển phải đăng ký và gắn các thiết bị giám sát hành trình, ghi chép toàn bộ quá trình thực hiện việc nhận chìm, nhật ký hàng hải để phục vụ công tác kiểm tra, giám sát của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền và các lực lượng tuần tra, kiểm soát trên biển.

2. Trường hợp vật, chất được nhận chìm được bốc, xếp tại cảng thì cảng vụ có trách nhiệm kiểm tra vật, chất được nhận chìm bảo đảm phù hợp với nội dung Giấy phép nhận chìm ở biển trước khi cho phương tiện chuyên chở rời cảng.

3. Cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy phép nhận chìm ở biển và các lực lượng tuần tra, kiểm soát trên biển thực hiện việc thanh tra, kiểm tra, giám sát  hoạt động nhận chìm và xử lý vi phạm theo quy định của pháp luật../.

 Thanh Bùi

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi